×
Θέματα
Κονσταντίν Κατσάλιν

Το μεγαλύτερο πρόβλημα της ειρηνευτικής συμφωνίας του Ντέιτον, που υπογράφηκε στο Παρίσι στις 14 Δεκεμβρίου του 1995, ήταν η επιστροφή των προσφύγων και η αποκατάσταση των βιοτεχνιών και των εργοστασίων.

ανεργία, Βοσνία, ψτώχεια, ξένη βοήθεια, φθηνό δυναμικό, 1995

Παρά τις έντονες χιονοπτώσεις με παγετούς στην περιοχή, η επιχείρηση του ΝΑΤΟ για την ειρήνη στη Βοσνία συνεχιζόταν βάσει εγκεκριμένου σχεδίου. Οι Γάλλοι, οι οποίοι είχαν μείνει στο Σαράγιεβο, απλώς άλλαξαν τα «μπλε» μπερέ του ΟΗΕ με τα πράσινα ή ερυθρά.

Το 1995 η πλειοψηφία των στρατιωτών του αμερικανικού σώματος στη Βοσνία – Ερζογοβίνη ό,τι γνώριζε για αυτή τη χώρα ήταν αυτά που μετέδιδαν τα δελτία ειδήσεων του CNN. Πριν ακόμη από την μεταφορά των JI στα Βαλκάνια έπεσε στα χέρια μου μια ειδική έκδοση τσέπης, η οποία εκδόθηκε από το Υπουργείο Άμυνας των ΗΠΑ για τους άντρες που θα συμμετείχαν στη «Βοσνιακή επιχείρηση».

Στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη ολόκληρο το έτος 1995 σε μεγάλο βαθμό κρινόταν η μελλοντική τύχη της Ευρώπης. Αν και η διεθνής κοινότητα βρήκε το θάρρος να αναγνωρίσει την προσωπική της βοσνιακή αποτυχία, ενώ ο ΟΗΕ έκανε πολλά, ώστε οι «διεθνοτικές συγκρούσεις» στα Βαλκάνια να μην αποκτήσουν μη αναστρέψιμο χαρακτήρα, αλλά το Δεκέμβριο του 1995 όλα αυτά ήταν παρελθόν.

Η υλοποίηση του σχεδίου της ειρηνικής διευθέτησης στη Βοσνία – Ερζεγοβίνη αρχικά προγραμματιζόταν να γίνει με ένα σώμα 60.000 στρατιωτών και αξιωματικών του ΝΑΤΟ. Στη συνέχεια δημοσιοποίησαν τον αριθμό των 90.000, εκ των οποίων οι 20.000 στη Βοσνία, 5.000 σε άλλες περιοχές της πρώην Γιουγκοσλανίας, 3.000 βοηθητικού και τεχνικού προσωπικού και 9.000 στα αεροπλανοφόρο και τα αεροσκάφη.

Την 21η Νοεμβρίου 1995 στην αίθουσα διασκέψεων της βάσης της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ «Ράιτ Πίτερσον» παρουσιάστηκαν οι βασικοί συμμετέχοντες στο μαραθώνιο διαπραγματεύσεων - ο πρόεδρος της Σερβίας Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, ο πρόεδρος του προεδρείου του Βοσνίας - Ερζεγοβίνης Αλία Ιζετμπέκοβιτς και ο πρόεδρος της Κορατίας Φράνκο Τούτσμαν.

Κατά τη διάρκεια των 20 ημερών εντατικών διαπραγματεύσεων στην αεροπορική βάση του «Ράιτ-Πίτερσον», ο Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ και ο επικεφαλής του Αμερικανικού Υπουργείου Εξωτερικών μιλούσαν πολλές ώρες τετ-α-τετ με κάθε ένα από τους τρεις ηγέτες της πρώην Γιουγκοσλαβίας.

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Γουόρεν Κρίστοφερ συναντήθηκε αρκετές φορές στο Ντέιτον με τους τρεις ηγέτες της πρώην Γιουγκοσλαβίας, αλλά όλες οι πλευρές δεν κατάφεραν με τίποτα να συμφωνήσουν στις λεπτομέρειες ώστε να υπογραφεί συνθήκη ειρήνης για τη Βοσνία–Ερζεγοβίνη.

Την 1η Νοεμβρίου 1995 στην αμερικανική πολιτεία του Οχάιο, στην αεροπορική βάση «Ράιτ Πέτερσον» ξεκίνησε η συνάντηση των τριών ηγετών της πρώην Γιουγκοσλαβίας. Εκείνες τις ημέρες εργαζόμουν στο Σαράγιεβο και στο Μόσταρ και παρακολουθούσα στενά τα τεκταινόμενα.

Στις Βρυξέλλες σχεδόν μια βδομάδα εκκρεμούσε το ζήτημα των διαπιστευτηρίων μου για να επισκεφθώ το Κοσσυφοπέδιο. Μέχρι τις εκλογές επέμειναν μόλις μερικές ημέρες. Ήταν κατανοητό ότι στο ΝΑΤΟ δεν ήθελαν και πολύ να βρεθεί για άλλη μιά φορά Ρώσος δημοσιογράφος στην Πρίστινα. 

Στις 29 Ιουνίου του 1997 στην Αλβανία διεξήχθηκαν οι γνωστές πρόωρες βουλευτικές εκλογές, στις οποίες με νόμιμο τρόπο προσπαθούσαν να ξεκαθαρίσουν τις μεταξύ τους σχέσεις οι δημοκρατικοί με επικεφαλής τον Πρόεδρο Σαλί Μπερίσα και οι πρώην κομμουνιστές με αποτέλεσμα να νικηθεί ο Μπερίσα. Πρόεδρος εκλέχτηκε με κοινοβουλευτική πλειοψηφία ο σοσιαλιστής Ρετζέπι Μεϊντάνι, πρώην Γενικός Γραμματέας του Σοσιαλιστικού Κόμματος.

Στις 29 Ιουνίου 1997 στην Αλβανία προκηρύχθηκαν πρόωρες εκλογές. Στις 4 Ιουνίου όμως έγινε απόπειρα δολοφονία του προέδρου Σαλί Μπερίσα. Ευτυχώς, χωρίς επιτυχία. Οι Ιταλοί, οι οποίοι είχαν αναλάβει ως βασική αποστολή τους την ειρηνευτική δύναμη στην εξεγερμένη χώρα, πίστευαν πως επρόκειτο για μια σκηνοθετημένη υπόθεση.

Τα τραγικά γεγονότα με τους εξαπατημένους επενδυτές της αλβανικής πυραμίδας στις αρχές του 1997 έδειξαν ανάγλυφα ότι στην Αλβανία ελέγχει τα πάντα ο εγκληματικός υπόκοσμος. Αποδείχθηκε ότι οι ντόποιοι εγκληματίες δεν είναι μόνο οι καλύτεροι ειδικοί στην εξαπάτηση του λαού τους και στην προμήθεια των ιερόδουλων για τα ευρωπαϊκά πορνεία, αλλά και έμαθαν από καιρό να καλλιεργούν, να κατασκευάζουν και να στέλνουν ναρκωτικά μέσω των γειτόνων τους – δηλαδή των πρώην δημοκρατιών της διαλυμένης το 1991 Γιουγκοσλαβίας.

Στα μέσα Απριλίου του 1997 ταξίδεψα για άλλη μια φορά στην Αλβανία. Η κατάσταση ήταν δραματική – η χώρα είχε πάψει να υπακούει στην κεντρική εξουσία και θα έπρεπε να αποκατασταθεί η τάξη με τη βοήθεια του Οργανισμού για την ειρήνη και την ασφάλεια στην Ευρώπη. (ΟΕΑΕ). Εκείνη την εποχή η φτωχή χώρα μέρα με την ημέρα γινόταν ολοένα και πιο φτωχή και λιγότερο διοικούμενη.

Οι εξαπατημένοι επενδυτές από τη νότια πόλη Βλόρα αρχικά απαιτούσαν από το Σαλί Μπερίσα να επιστρέψει τα χρήματα και να τιμωρήσει τους κερδοσκόπους, οι οποίοι κατάφεραν να κλέψουν από τους Αλβανούς 1 δισεκατομμύριο 500 εκατομμύρια δολάρια. Αλλά ο Πρόεδρος Μπερίσα ήλπιζε πολύ στις χειραγωγημένες απ’ αυτόν δομές – τη Βουλή, το στρατό και την αστυνομία.

Στις 23 Ιουνίου του 2013 το Δημοκρατικό Κόμμα της Αλβανίας, μιας από τις δύο βασικές πολιτικές δυνάμεις της χώρας, έχασε στις εκλογές. Ο Μπερίσα, ο οποίος βρισκόταν στην εξουσία από το 1992 με ένα διάλειμμα την περίοδο από το 1997-2005, στις 23 Ιουνίου ανακοίνωσε ότι αποχωρεί από την ηγεσία του Δημοκρατικού Κόμματος, σημειώνοντας ότι τις τελευταίες δεκαετίες ένιωθε τον εαυτό του υπηρέτη της χώρας και το θεωρεί ως το μεγαλύτερο προνόμιο στη ζωή του.

Το 2002 επέστρεψα και πάλι στο θέμα του θανάτου του Ρον Μπράουν. Νέα αποστολή στο Ντουμπρόβνικ και νέες συναντήσεις με όλους εκείνους που θα μπορούσαν να με βοηθήσουν να βρω τις πραγματικές αιτίες του αεροπορικού δυστυχήματος. Είναι άνθρωποι ζωντανοί και υγιείς. Δεν πρόκειται να αναφέρω τα ονόματά τους, για να μην τους προκαλέσω κακό.

Τις τραγικές ημέρες του Απριλίου του 1996 προσεκτικά παρακολουθούσα όλες τις πληροφορίες για το αεροπορικό ατύχημα του υπουργού Εμπορίου των ΗΠΑ Ρον Μπράουν. Οι εφημερίδες και τα ραδιόφωνα επαναλάμβαναν απλά τα επίσημα στοιχεία. Η μόνη ελπίδα που υπήρχε ήταν τα τηλεοπτικά ρεπορτάζ της κροατικής τηλεόρασης. Τότε είχα καταγράψει ένα μέρος αυτού του υλικού. Το πρώτο βγήκε στον αέρα στις 4 Απριλιου 1996 στις 19.00.

Την άνοιξη του 1997 έφτασα αεροπορικώς στο Ντουμπρόβνικ για να διερευνήσω τις αιτίες του θανάτου του υπουργού Εμπορίου των ΗΠΑ Ρον Μπράουν. Συναντήθηκα με όλους όσους μπορούσαν να μου πουν για το τι πραγματικά συνέβη στις 3 Απριλίου 1996.

Στις 3 Απριλίου του 1996 το σύστημα AWACS απροσδόκητα χάνει έξω από το Ντουμπρόβνικ ένα αεροσκάφος με αμερικανική αντιπροσωπεία. Η στρατιωτική εκδοχή του Boeing 737-200 ουσιαστικά παρέκλινε από τη διαδρομή του δυο μίλια.

 

Προηγούμενο
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31
Μάιος 2017
Ημερολόγιο γεγονότων
Μάιος 2017
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31