Η πρόσφατη ελεγχόμενη προσελήνωση και το διαστημικό σκάφος που μετέφερε στη Σελήνη τη σεληνάκατο «Chang'e - 3», όπως και το σκάφος «Chang'e - 4» (του οποίου η εκτόξευση έχει προγραμματιστεί για το 2015) μπορεί να είναι και οι τελευταίες συσκευές που θα αποστείλει η Κίνα στο δορυφόρο της Γης στο ορατό μέλλον. Το επόμενο πρόγραμμα αυτόματης συλλογής σεληνιακού εδάφους θα ακυρωθεί και η επανδρωμένη αποστολή στο φεγγάρι θα αναβληθεί επ' αόριστον. Το πιο σημαντικό είναι, ότι η πηγή του εντύπου εστιάζει στο ότι αυτό αποτελεί μέρος μιας σημαντικής αναθεώρησης της ανάπτυξης του κινεζικού διαστημικού κλάδου. Ποιες είναι οι αιτίες αυτής της αναπροσαρμογής και σε τί συνίσταται αυτή;

Εάν η ανάπτυξη του διαστημικού προγράμματος της Ρωσίας αντιμετωπίζει ορισμένες δυσκολίες τα τελευταία χρόνια, τα κινεζικά διαστημικά προγράμματα προκαλούν μια εξαιρετικά θετική εντύπωση. Η Κίνα τα υλοποιεί συνήθως στις προκαθορισμένες προθεσμίες και ο αριθμός των αστοχιών και των αποτυχιών είναι ελάχιστος. Έτσι, με την πρώτη ματιά, οι αναφορές του περιοδικού «Σινμίν Τσζόουκαν» φαίνονται αρκετά παράδοξες.

Οι κύριοι λόγοι για την αναθεώρηση των διαστημικών προγραμμάτων συνδέονται, κατά κανόνα, με τεχνικές δυσκολίες ή με περιορισμούς του προϋπολογισμού. Ωστόσο, στην περίπτωση της Κίνας, για σοβαρά προβλήματα με τον προϋπολογισμό, τα οποία θα απαιτούσαν τη μείωση των βασικών προγραμμάτων της επιστημονικής και τεχνολογικής ανάπτυξης, δεν γίνεται λόγος για την ώρα. Ωστόσο, επιπλοκές που προκαλούνται από την ανάγκη συγχρονισμού ενός μεγάλου αριθμού εν εξελίξει διαστημικών προγραμμάτων, είναι πιθανές. Η Κίνα αναπτύσσει ταυτόχρονα διάφορους τύπους πυραύλων-φορέων νέας γενιάς - κυρίως τους «Long March» CZ5, 6 και 7.

Ο πρώτος από αυτούς είναι ένας πύραυλος βαρέος τύπου, ικανός να θέσει σε τροχιά σκάφη που ζυγίζουν μέχρι 25 τόνους, ο δεύτερος είναι ελαφρού και ο τρίτος - ημιβαρέος τύπου και προδιαγράφεται για την πραγματοποίηση επανδρωμένων εκτοξεύσεων. Παράλληλα, η Κινεζική Εταιρεία Αεροδιαστημικής Επιστήμης και Βιομηχανίας (CASIC) εισηγείται νέους τύπους πυραύλων που βασίζονται σε στρατιωτικούς βαλλιστικούς πυραύλους στερεού καυσίμου. Κατασκευάζεται μια νέα διαστημική βάση στο νησί Χαϊνάν και εκσυγχρονίζονται οι παλιές. Μια επιπλέον σειρά σημαντικών διαστημικών προγραμμάτων υλοποιούνται για τους στρατιωτικούς. Συνεχίζεται δραστήρια η ανάπτυξη ενός επανδρωμένου διαστημικού προγράμματος. Τέλος, η Κίνα επεκτείνει επίσης την παρουσία της στο χώρο της αγοράς διαστημικών υπηρεσιών.

Με δεδομένη μια τέτοια κατάσταση, ως πιθανή εξήγηση των πιθανών μεταρρυθμίσεων στο διαστημικό κλάδο θα μπορούσε να είναι η επιθυμία των Κινέζων ηγετών να αποφύγουν τη διασπορά των στελεχών υψηλής επιστημονικο-τεχνικής εξειδίκευσης σε πολύ μεγάλο αριθμό δυνητικών προγραμμάτων. Μεταθέτοντας στο απώτερο μέλλον τα προγράμματα εξερεύνησης του διαστήματος, που, παρά το γόητρο που τα συνοδεύει, δεν έχουν πρακτικό όφελος και είναι εξαιρετικά σύνθετα από τεχνικής πλευράς, η Κίνα θα είναι σε θέση να σημειώσει μεγαλύτερη πρόοδο σε πιο ωφέλιμους τομείς της διαστημικής δραστηριότητας. Μπορούμε να υποθέσουμε, ότι αναμένεται επίσπευση των εργασιών για την κατασκευή νέων εμπορικών ή στρατιωτικών δορυφόρων ή διεύρυνση των πειραμάτων στον τομέα των επανδρωμένων διαστημικών πτήσεων.

Σε κάθε περίπτωση, εάν ληφθεί η απόφαση για την αναστολή του επανδρωμένου σεληνιακού προγράμματος, αυτό μπορεί να προκαλέσει μόνο θλίψη. Η εξερεύνηση του απώτερου διαστήματος είναι - κατά κύριο λόγο - θέμα γοήτρου. Μετά την παύση του σοβιετο-αμερικανικού διαστημικού ανταγωνισμού, βασικοί φορείς της ελπίδας για διεύρυνση των διαστημικών οριζόντων της ανθρωπότητας είναι χώρες όπως η Κίνα και η Ινδία, που επιδιώκουν να εδραιωθούν ως πρώτης κατηγορίας τεχνολογικές δυνάμεις. Ας ελπίσουμε ότι, οι ελπίδες μέλει ακόμα να γίνουν πράξη.

*Η άποψη της σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτει με την άποψη του/της αρθρογράφου