Μέχρι το 2012 η Τεχεράνη κατείχε τη 2η θέση ανάμεσα στα μέλη του ΟΠΕΚ στον όγκο παραγωγής πετρελαίου. Το Ιράν εξόρυσσε 3,5 εκατ. βαρέλια το 24ωρο και τα προμήθευε σε 23 χώρες. Μετά την επιβολή των κυρώσεων των δυτικών χωρών το μερίδιο της Τεχεράνης στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου το μοιράστηκαν μεταξύ τους τα άλλα μέλη του ΟΠΕΚ. Τον τελευταίο καιρό το Ιράν παράγει περίπου 700 βαρέλια το 24ωρο.

Σήμερα ως αντάλλαγμα για τη συνεργασία στο θέμα του πυρηνικού προγράμματος οι ΗΠΑ και η ΕΕ έχουν άρει τις κυρώσεις. Έτσι το Ιράν απέκτησε τη δυνατότητα να επαναρχίσει πλήρως τις εξαγωγές πετρελαίου. Τα κράτη-μέλη του ΟΠΕΚ είναι υποχρεωμένα να εξεύρουν μέτρα, τα οποία θα αποτρέψουν τον υπερκορεσμό της αγοράς πετρελαίου και την κατάρρευση των τιμών, υπογραμμίζει ο οικονομολόγος Σεργκέι Χεστάνοφ:

- Λόγω του ότι το καθεστώς κυρώσεων ίσχυε για αρκετά μεγάλο χρονικό διάστημα, σημαντικό μέρος των επιχειρήσεων εξαγωγής πετρελαίου του Ιράν σήμερα είναι κονσερβοποιημένο. Αυτό δυσχεραίνει την ανάλυση σε ό,τι αφορά την ποσότητα πετρελαίου και το χρόνο που μπορεί να βρεθεί στη διεθνή αγορά. Όμως ακόμα και μόνο του το γεγονός της έλευσης στην αγορά άλλου ενός εξαγωγέα ασκεί πίεση στις τιμές. Το κύριο ερώτημα είναι κατά πόσον είναι πρόθυμοι οι άλλοι παίκτες της αγοράς να μειώσουν τη δική τους παραγωγή, προκειμένου να αποτρέψουν τη μείωση των τιμών. Δυστυχώς, δεν είναι όλοι οι εξαγωγείς μέλη του ΟΠΕΚ. Και δεν είναι όλα τα μέλη του ΟΠΕΚ αρκετά πειθαρχημένα. Στον ΟΠΕΚ συχνά υπόσχονται να μειώσουν την παραγωγή, όμως δεν εκπληρώνουν τις υποσχέσεις τους.

Είναι κατανοητό ότι κανείς δεν είναι διατεθειμένος να δίνει σχεδόν τζάμπα τις πρώτες ύλες υδρογονανθράκων. Όμως το κάθε μέλος του ΟΠΕΚ έχει το δικό του μέγιστο επιτρεπόμενο όριο μείωσης των τιμών. Για τη Σαουδική Αραβία, λόγου χάριν, είναι αρκετά τα 80 δολάρια το βαρέλι για ένα μη ελλειμματικό προϋπολογισμό. Ενώ για τη Βενεζουέλα δεν πρέπει να είναι κάτω από τα 115 δολάρια. Γι΄ αυτό από το Καράκας από σήμερα γίνονται εκκλήσεις προς τον ΟΠΕΚ να αναθεωρήσει τις ποσοστώσεις με φόντο της επιστροφής στην αγορά της Τεχεράνης. Όμως οι περισσότερες χώρες προς το παρόν προτιμούν να περιμένουν να δουν πως θα εξελιχτεί η κατάσταση και όχι να μειώσουν βεβιασμένα τις δικές τους προμήθειες, επισημαίνει ο αναλυτής Αλεξέι Γκρόμοφ:

- Η έλευση στην αγορά πολύ σημαντικών ποσοτήτων ιρανικού πετρελαίου μπορεί να προκαλέσει μείωση των τιμών, αλλά αυτό είναι απίθανο να έχει σημαντικές επιπτώσεις στην αγορά πετρελαίου μακροπρόθεσμα. Οι μεγάλοι παίκτες οπωσδήποτε θα ρυθμίσουν την κατάσταση, και αυτή θα επιστρέψει στη φυσιολογική της κατάσταση.

Επί του παρόντος ο συνολικός ημερήσιος όγκος εξόρυξης πετρελαίου από τις χώρες του ΟΠΕΚ ανέρχεται σε 30 εκατ. βαρέλια και αποτελεί το 40% των παγκόσμιων εξαγωγών. Γι΄ αυτό οι αποφάσεις του ΟΠΕΚ θα ασκήσουν αισθητή επίδραση σε όλη την αγορά πετρελαίου. Στις 14 Δεκεμβρίου οι εκπρόσωποι των χωρών του ΟΠΕΚ (Ιράν, Ιράκ, Κουβέιτ, Σαουδική Αραβία, Βενεζουέλα, Κατάρ, Λιβύη, ΗΑΕ, Αλγερία, Νιγηρία, Ισημερινός και Αγκόλα) προγραμματίζουν να συνέρθουν στη Βιέννη σε νέα τακτική συνεδρία.

 

* Οι απόψεις της Σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτουν με τις απόψεις του/της αρθρογράφου.