Ο Πρόεδρος της Κροατίας Φράνιο Τούτζμαν, με την υποστήριξη των Αμερικανών μπόρεσε να επιλύσει το πρόβλημα της Ανατολικής Σλαβονίας. Ο Πρόεδρος της Βοσνίας Αλία Ιζετμπέγκοβιτς πέτυχε ένα είδος καθεστώτος για το Σεράγεβο και έλαβε το μουσουλμανικό θύλακα του Γκοράζντε. Το Σεράγεβο έγινε ονομαστικά η πρωτεύουσα της χώρας. Η Βοσνία πήρε πραγματικά τρεις πρωτεύουσες: το Σεράγεβο για τους μουσουλμάνους, το Μόσταρ για την Ομοσπονδία Κροατών και Μουσουλμάνων και τη Μπάνια Λούκα για τους Σέρβους. Η επιχείρηση του ΝΑΤΟ για την εγκαθίδρυση της ειρήνης στη Βοσνία κόστισε συνολικά 3,5 δισεκ. δολάρια. Το καθήκον του αφοπλισμού των τεράστιων στρατών και της επιστροφής των κατοίκων (περίπου ένα εκατομμύριο) στα σπίτια τους ανατέθηκε σε 60 χιλ. στρατιώτες και αξιωματικούς του ΝΑΤΟ.

Στις 20 Νοεμβρίου του 1995 στην πολιτεία του Οχάιο, αναβάλλοντας όλες τις υποθέσεις του κράτους, ο Μπιλ Κλίντον σκόπευε να αναχωρήσει, όμως η επίσημη εκδήλωση αναβλήθηκε για άλλο ένα 24ωρο. Γιατί; Οι εκπρόσωποι του Στέιτ Ντιπάρτμεντ των ΗΠΑ θεωρούσαν ότι 21 ημέρες ήταν αρκετές για να εξακριβωθούν οι καθαρά πολιτικές και γεωγραφικές σχέσεις μεταξύ τους. Εκ πρώτης όψεως, όλοι ενέκριναν το σχέδιο της Ομάδας Επαφής για την εδαφική διαίρεση της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης με βάση την αρχή 51 % προς 49%. Δηλαδή, το 51% για τους Μουσουλμάνους και τους Κροάτες και το 49% για τους Σέρβους της Βοσνίας. Κατά την άποψη πολλών διπλωματών, το γεωγραφικό  (ποια εδάφη θα δοθούν σε κάθε μέρος) δεν θα έπρεπε να είναι και τόσο εκρηκτικό. Όμως συνέβη το αντίθετο.

Ποιος ήταν ο λόγος αυτής της αδιαλλαξίας; Το 99% του συνόλου των θεμάτων διευθετήθηκε ήρεμα, όμως το 1% αποδείχτηκε βραδυφλεγής βόμβα. Ο διάδρομος της Ποσαβίνα έπρεπε να δοθεί στους Κροάτες και τους Μουσουλμάνους σε αντάλλαγμα για ένα διάδρομο μεταξύ του Σεράγεβο και του Γκοράζντε. Ακριβώς ο διάδρομος και το φάρδος του έγιναν το κύριο εμπόδιο. Οι Σέρβοι ήθελαν να ενώσουν το δυτικό τμήμα της Δημοκρατίας της Σερβίας με το ανατολικό, ώστε να έχουν ένα ενιαίο έδαφος. Όμως οι Κροάτες της Βοσνίας αντιτάχτηκαν. Τουλάχιστον, το Κοινοβούλιο της Ομοσπονδίας καταδίκασε έντονα αυτή την ανταλλαγή. Εκτός του θέματος της Ποσαβίνα ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς έθεσε ως κύριο όρο την άρση των οικονομικών κυρώσεων από τη Γιουγκοσλαβία. Σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, ο Γιουγκοσλάβος δήλωσε κατηγορηματικά ότι δεν θα υπογράψει τα έγγραφα στο Ντέιτον, ωσότου δει την απόφαση του ΣΑ του ΟΗΕ για τον τερματισμό των κυρώσεων κατά της Σερβίας και του Μαυροβουνίου. Όμως το Συμβούλιο Ασφαλείας βρέθηκε το ίδιο σε δύσκολη θέση. Χωρίς τις συμφωνίες του Ντέιτον δεν μπορούσε να εγκρίνει οποιοδήποτε ψήφισμα. Τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων στο Ντέιτον δεν τα περίμεναν μόνο στη Νέα Υόρκη, αλλά και στις Βρυξέλλες. Εκεί κρίνονταν τα οικονομικά προβλήματα της ανόρθωσης της οικονομίας της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης. Τα τεράστια (10 δισεκ. δολάρια) δωρεάν δάνεια από στιγμή σε στιγμή μπορούσαν να χορηγηθούν. Το «οικονομικό καρώτο» έπρεπε κανονικά να κάνει τη δουλειά του. Όμως δεν την έκανε. Τα χρήματα είναι χρήματα, ενώ η εξουσία – εξουσία. Ο Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς κατόρθωσε να ξεγελάσει όχι μόνο τους πρώην αντιπάλους του Φράνιο Τούτζμαν και Αλία Ιζετμπέγκοβιτς. Ξεγάλασε τον πιο ύπουλο πολιτικό τον Μπιλ Κλίντον.

 

* Οι απόψεις της Σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτουν με τις απόψεις του/της αρθρογράφου.