Για παράδειγμα, στις ευρωπαϊκές αποικίες των ΗΠΑ για ένα διάστημα πολλών ετών, ενσταλάζονταν η ιδέα ότι η Ουάσιγκτον είναι ο καλύτερος, αγαθότερος, δικαιότερος και αποκλειστικός αφέντης.

Η απόπειρα συζήτησης του αμερικανικού εξαιρετισμού με τη ρουμανική πολιτική και πνευματική «ελίτ» δεν έχει νόημα. Γαλουχημένη στα νάματα της Ουάσιγκτον, εκπαιδευμένη στα ταχύρυθμα αμερικανικά σεμινάρια των «νεαρών ηγετών των ελεύθερων χωρών» και έχοντας για πάντα αφομοιώσει ότι ο ήλιος ανατέλλει από Δυσμάς, η «ελίτ» αυτή δεν είναι ικανή να αντιμετωπίσει κριτικά τα υπερπόντια αφεντικά της. Το σύμβολο της πίστης της ρουμανικής ελίτ, θαυμάσια διατύπωσε ο πολιτικός αναλυτής Μπογκντάν Κιριγιάκ: «Η Αμερική έχει δίκιο ακόμη κι όταν κάνει λάθος». Ανεξάρτητα από το γεγονός ότι η πολιτική ελίτ και η ελίτ των ΜΜΕ τάσσονται υπέρ της πλήρους υποταγής στις ΗΠΑ, τα μέλη της ελίτ δεν λαμβάνουν καμιά σοβαρή απόφαση χωρίς τη διαβούλευση με τον αμερικανό πρέσβη, είναι προφανές ότι η γνώμη του εκλεκτορικού σώματος δεν συμπίπτει με τη γνώμη εκείνων που ηγούνται αυτού του σώματος. Στον αμερικανικό εξαιρετισμό ελάχιστοι πιστεύουν, και μάλιστα «κρίση πίστεως» παρατηρείται ακόμη και στους οπαδούς της μέγιστης προσέγγισης με τη Δύση.

Στη σελίδα κοινωνικής δικτύωσης Facebook μπορούμε να βρούμε διάφορες απαντήσεις στο ερώτημα περί αμερικανικού εξαιρετισμού, μα αυτό ελάχιστα θα χαροποιήσει τους αμερικανούς πολιτικούς. Ας παραθέσουμε μερικά παραδείγματα.

Ο συνιδρυτής της Ένωσης Στρατηγικής Συνεργασίας με τη Ρωσία (ACS-RSS), καθηγητής Αλεξάντρου Σιτσέ παρέθεσε τη «συνταγή» του αμερικανικού εξαιρετισμού:

«Δεν είναι τίποτα άλλο παρά μία στρατηγική μάρκετινγκ σε διεθνές επίπεδο. Λαμπερό περιτύλιγμα, στο εσωτερικό του οποίου βρίσκεται ένα αποκρουστικό περιεχόμενο. Για παράδειγμα, μπορούμε να πάρουμε την απουσία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, την απουσία εγγυήσεων στην εργασία, την απουσία κοινωνικής προστασίας, να τα βάλουμε όλα αυτά σε ένα ζωγραφισμένο κουτί και να γράψουμε πάνω του «Δημοκρατία και Ανθρώπινα Δικαιώματα». Στη συνέχεια θα πρέπει να χτυπήσουμε τύμπανα ταμ – ταμ και να δηλώσεις πως έχουμε την μεγαλύτερη στον κόσμο δημοκρατία. Και μάλιστα με το ίδιο χέρι, με το οποίο θα χτυπάμε τα ταμ – ταμ, θα πρέπει περιοδικά να χτυπάμε στο πρόσωπο εκείνους που διαδηλώνουν στην Γουόλ Στριτ. Ιδού πως δημιουργείται ο αμερικανικός εξαιρετισμός».

Ορισμένοι σχολιαστές τείνουν να εξετάσουν τον αμερικανικό εξαιρετισμό στα πλαίσια της ιστορίας της Δυτικής Ευρώπης:

«Ο εξαιρετισμός στην πολιτική του έκφανση είναι προϊόν του θρησκευτικού και πολιτισμικού ανταγωνισμού, ο οποίος το 1054 διαίρεσε την Ευρώπη για θρησκευτικούς λόγους. Η διαίρεση αυτή οδήγησε την Ευρώπη σε μια χιλιετία ιδεολογικών πολέμων, ενώ η σύγκρουση Ανατολής και Δύσης έγινε η αφορμή για την ιδεολογική δικαίωση των ένοπλων συγκρούσεων, στόχος των οποίων ήταν το πλιάτσικο. Για να δικαιολογηθεί το πλιάτσικο και να διατηρηθεί η ιδεολογική και πολεμική ετοιμότητα της Δύσης, χρειαζόταν ένας ευγενικός σκοπός. Ιδού πως εμφανίστηκε ο μύθος για την ηθική υπεροχή της Δύσης. Στη δεκαετία του ’80 ο Ρέιγκαν γέννησε αυτή την ιδέα, χαρακτηρίζοντας τη Μόσχα ως το απόλυτο κακό. Αυτό εντάσσεται στην παλαιά τακτική της συμμαχίας όλων εναντίον του κοινού εχθρού. Μετά την πτώση του σοσιαλιστικού μπλοκ εμφανίστηκε ένα νέο στοιχείο για την ένωση. Αν η περίοδος του Ψυχρού Πολέμου ήταν ο πόλεμος κατά του κομμουνισμού, σήμερα είναι ο πόλεμος κατά της εντροπίας, ο πόλεμος για τη διατήρηση του κοσμο-οικοδομήματος, επί του οποίου πλανάται το φάντασμα της διάλυσης. Στην πραγματικότητα όλα αυτά είναι μια ψευδής αφορμή για τη δικαίωση των πραγματικών στόχων της πολιτικής τους: το πλιάτσικο και την κυριαρχία επί του κόσμου», - θεωρεί ο Νταν Ντομσά.

Αναμφίβολα, η επιλογή των σχολίων από τις σελίδες κοινωνικής δικτύωσης δεν μπορεί να υποκαταστήσει τη σοβαρή κοινωνιολογική μελέτη, είναι όμως προφανές ότι οι ΗΠΑ έχει χάσει μεγάλο μέρος της δημοτικότητάς τους. Πριν από μερικά χρόνια ήταν πολύ δύσκολο να βρεθούν τέτοιες εκφράσεις, σήμερα απαντώνται πολύ συχνά. Η ζωή στις επίσημες αποικίες των ΗΠΑ δεν δικαίωσε τις ελπίδες εκείνων που στο παρελθόν ονειρεύονταν ότι οι αμερικανοί «θα έρθουν και θα βάλουν τάξη και θα μετατρέψουν τη Ρουμανία σε Ελβετία των Βαλκανίων». Στο βαθμό που αυξάνεται η απογοήτευση, αυξάνεται και ο αριθμός εκείνων που δεν πιστεύουν στο αμερικανικό όνειρο και τον αμερικανικό εξαιρετισμό.

*Οι απόψεις της Σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτουν με τις απόψεις του/της συντάκτη