Μέχρι τώρα οι Ρώσοι ειδικοί στον τομέα της εξόρυξης πετρελαίου δεν είχαν τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στα ιρανικά σχέδια. Εξάλλου, από το 2003 στο σχέδιο Αναράν συμμετείχε η ρωσική εταιρεία Λουκόϊλ, αλλά μετά την επιβολή των οικονομικών κυρώσεων κατά του Ιράν, η εταιρεία βγήκε απ’ αυτό το σχέδιο. Στη συνέχεια, στο Ιράν ήρθε η εταιρεία «Γκαζπρόμνεφτ», αλλά το 2011 το Ιράν ακύρωσε όλες τις συμφωνίες μαζί της. Όσον αφορά την «Ζαρουμπεζνέφτ» η εταιρεία αυτή είχε ιδρυθεί ευθύς εξαρχής για λειτουργία στο εξωτερικό. Έτσι, λοιπόν, δεν είναι καθόλου παράξενο ότι θα λειτουργήσει ακριβώς αυτή η εταιρεία στο Ιράν, - είπε ο διευθυντής του ρωσικού Ινστιτούτου Εθνικής Ενέργειας Σεργκέι Πραβοσούντοφ.

- Σε βάρος του Ιράν ισχύουν οι γνωστές κυρώσεις και οι άλλες ρωσικές εταιρείες, π.χ. η Γκαζπρόμ και η Ροσνέφτ ασχολούνται με την επιχειρηματική δραστηριότητα σε χώρες, οι οποίες υποστηρίζουν ακριβώς αυτές τις κυρώσεις. Το γεγονός αυτό μπορεί να βλάψει πολύ σοβαρά αυτές τις εταιρείες. Μάλλον, ακριβώς για αυτό τον λόγο, στην προκειμένη περίπτωση επιλέχθηκε η «Ζαρουμπεζνέφτ» ως σχετικά μικρή εταιρεία που δεν έχει μεγάλα περιουσιακά στοιχεία στο εξωτερικό, ως χώρος, στο πλαίσιο του οποίου μπορεί να γίνουν δοκιμές δραστηριότητας στο Ιράν. Σ’αυτή τη χώρα επικρατεί αρκετά αυστηρή στάση έναντι στους ξένους επενδυτές. Εκεί δεν ισχύει η Συμφωνία Αναλογικού Καταμερισμού Παραγωγής (PSA). Οποιαδήποτε εταιρεία που συμμετέχει στα σχέδια στο Ιράν δεν έχει τη δυνατότητα να παίρνει το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο για πώληση. Παίρνει μόνο ένα σταθερό χρηματικό ποσό που καθορίζεται κατά την διαπραγμάτευση.

Ο εμπειρογνώμονας δεν αποκλειει ότι στη «Ζαρουμπεζνέφτ» πρότειναν κάποια προνόμοια σε ό,τι αφορά τους όρους των εξωτερικών κυρώσεων κατά του Ιράν. Πραγματικά, αν η συμμετοχή στο σχέδιο δεν θα ήταν οικονομικά δικαιολογημένη, τότε καμία εταιρεία δεν θα αποφάσιζε να συμμετάσχει σ’αυτό. Απ’ ότι φαίνεται, το ποσό ανταμοιβής που υποσχέθηκαν οι Ιρανοί, είναι αρκετό για να κεντρίσει το ενδιαφέρον της «Ζαρουμπεζνέφτ». Εν τω μεταξύ, στη Μέση Ανατολή και ειδικότερα στο Ιράν, οι πολιτικοί κίνδυνοι είναι πολύ υψηλοί.

Το 2012 η ΕΕ επέβαλε το εμπάργκο στην εξαγωγή του ιρανικού πετρελαίου. Παρόλα αυτά, το Ιράν το εξάγει σήμερα σε μερικές χώρες, μαζί και στην Κίνα, την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα. Αλλά η κατάσταση στον τομέα του φυσικού αερίου είναι κάπως διαφορετική: εκτός από την εγχώρια αγορά δεν μπορεί να σταλεί σχεδόν πουθενά, - παρατήρησει ο Σεργκέι Πραβοσούντοφ.

- Σήμερα το Ιράν προμηθεύει φυσικό αέριο σε μία μόνο χώρα - την Τουρκία. Όλες τις άλλες ποσότητες τις καταναλώνει μόνο του. Και αυτό παρόλο που ως προς τα αποθέματά του κατέχει τη δεύτερη θέση μετά τη Ρωσία. Κατασκευάζεται αγωγός αερίου στο Πακιστάν. Είχαν θέση συζητήσεις για την επέκτασή του ως την Ινδία. Η Ινδία δε είναι πολύ τεράστια αγορά.

Ο όγκος του αποθέματος του κοιτάσματος Καγιάμ υπολογίζεται σε διακόσια εξήντα δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου και διακόσια είκοσι εκατομμύρια τόνους συμπυκνωμένου αερίου. Προβλέπεται ότι η ετήσια παραγωγή φυσικού αερίου εκεί θα φτάσει τα εννέα δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.

 

* Η άποψη της Σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτει με την άποψη του/της αρθρογράφου.