- Τη γιορτή αρχικά σημειώναμε μόνο εμείς – οι συμμετέχοντες στην αρχαιολογική αποστολή στο Νόβγκοροντ. Αλλά τώρα έχει γίνει γιορτή για ολόκληρο το Νόβγκοροντ. Αυτή τη μέρα οι αρχαιολόγοι οπωσδήποτε συναντώνται με τους κατοίκους του Νόβγκοροντ. Αρχικά στο μνημείο της απλής γυναίκας εργάτριας Νίνα Ακούλοβα. Αυτή αποφάσισε να κάνει καλοκαιρινή εργασία τότε και προσελήφθη στους αρχαιολόγους. Και αυτή ήταν που στις 26 Ιουλίου του 1951 βρήκε ένα κομμάτι φλοιού σημύδας με ανάγλυφο κείμενο πάνω σε αυτό. Αυτό αποτέλεσε ένα σημείο καμπής στη μελέτη του πολιτισμού και της ζωής της αρχαίας Δημοκρατίας του Νόβγκοροντ. Από τότε ανακαλύφθηκαν περισσότερα από 1000 κείμενα. Τα αρχαιολογικά ευρήματα μας επέτρεψαν να φανταστούμε πώς ήταν το μεσαιωνικό Νόβγκοροντ – μία μεγάλη εμπορική πόλη, όπου στις θορυβώδεις αποβάθρες από τα πλοία εκφορτώνονταν δέματα με εμπορεύματα από μακρινές χώρες. Ενώ το Νόβγκοροντ τότε έστελνε μέλι, κερί, κλωστές κάνναβης, γούνες. Εκεί ακούγονταν ρωσικά, γερμανικά, σουηδικά, γλώσσες λαών της Ανατολής. Οι όμορφες κοπέλες του Νόβγκοροντ χτένιζαν τα μαλλιά τους με χτένες από πυξάρι, έτρωγαν καρύδια, πλένονταν στην μπανιέρα με μεσογειακά σφουγγάρια, στις γιορτές έβαζαν στο τραπέζι πιάτα με ιρανικά μοτίβα, έραβαν φορέματα από φλανδρικό ύφασμα.

Αλλά η τρομερή ατυχία της αρχαίας ξύλινης Ρωσίας ήταν οι πυρκαγιές. Σε αυτές καιγόντουσαν όχι μόνο σπίτια, αλλά και βιβλία και χρονικά. Γι’ αυτό, σε αντίθεση με την Ευρώπη, στη χώρα μας οι ιστορικοί πάντα υπέφεραν από έλλειψη υλικών και γραπτών μαρτυριών της ζωής της χώρας μας στους αρχαίους και στους μεσαιωνικούς χρόνους. Τα χρονικά που διατηρήθηκαν σε πέτρινους ναούς και μοναστήρια μαρτυρούσαν τα επίσημα γεγονότα, αλλά να φανταστούμε την καθημερινή ζωή των ανθρώπων ήταν πρακτικά αδύνατο. Ο Αλεξέι Γκίπιους συνεχίζει:

- Η αίσθηση από τα ευρήματα των κειμένων σε φλοιό σημύδας ήταν συγκλονιστική. Ξεκινήσαμε να βγάζουμε το ένα μετά το άλλο πολύ καλά διατηρημένα στο υγρό αργιλώδες έδαφος γραπτά, τα οποία έκαναν άνθρωποι, που ζούσαν στη Ρωσία 500-900 χρόνια πριν. Αυτοί περιέγραφαν τις πιο απλές καθημερινές δραστηριότητες, τις έγνοιες και τις γιορτές τους. Στο μεγάλο σημερινό Νόβγκοροντ ακριβώς κάτω από τα πόδια των ανθρώπων, κάτω από την άσφαλτο, κάτω από τα ελαστικά των αυτοκινητών και το γκαζόν ανακαλύφθηκε η ιστορία, που γράφτηκε από τους ίδιους τους συμμετέχοντες των γεγονότων του Μεσαίωνα. Σήμερα διαθέτουμε γραμμένα σε φλοιό σημύδας πολιτικές επιστολές, οικονομικές διαχειρίσεις, νομικές εγγραφές γάμων και υπενθυμίσεις χρεών. Πρόσφατα ανακαλύφθηκε το αρχαιότερο σλαβικό βιβλίο – το λεγόμενο ψαλτήριο του Νόβγκοροντ του 11ου αιώνα. Μεταξύ των ευρημάτων υπάρχουν ερωτικές επιστολές, και ακόμα και σχολικές ασκήσεις και παιδικές ζωγραφιές. Βρέθηκαν και γραπτά, που έγιναν από εμπόρους στην αντιπροσωπεία του Γκότλαντ στο Νόβγκοροντ (Gotska garden).

Επίσης, όπως και στη δεκαετία του 1950, όταν ξεκίνησαν οι ανασκαφές, οι κάτοικοι του Νόβγκοροντ δείχνουν μεγάλο ενδιαφέρον για αυτά. Κάθε καλοκαίρι στους αρχαιολόγους προσφέρουν τη βοήθειά τους μαθητές και φοιτητές. Αυτοί με χαρά εργάζονται στις ανασκαφές. Τους επιτρέπουν να πάρουν ως ενθύμιο, ό,τι συναντάται συχνά στις ανασκαφές – κεραμικά και δερμάτινα είδη. Αυτά τα ευρήματα άμεσα στην ανασκαφή σχολιάζουν επαγγελματίες αρχαιολόγοι. Έτσι, οι νέοι άνθρωποι συνδέονται με την ιστορία του λαού τους.

*Η άποψη της Σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτει με την άποψη του/της αρθρογράφου.