Αφορμή για αισιοδοξία οι Ευρωπαίοι βρίσκουν στο πρόσωπο του νέου Προέδρου του Ιράν Χασάν Ρουχανί, ο οποίος αμέσως μετά την αντίληψη των καθηκόντων του δήλωσε ότι η Τεχεράνη είναι πρόθυμη να κάνει το πυρηνικό της πρόγραμμα πιο διαφανές και υποσχέθηκε να εργαστεί σε «εποικοδομητική συνεργασία» με τον υπόλοιπο κόσμο. Ο νέος Πρόεδρος χαρακτήρισε την επιβολή κατά του Ιράν διεθνών κυρώσεων ως «ανέντιμη» και υποσχέθηκε να επιδιώξει την ακύρωσή τους. Αυτός γενικά είναι ο μεγαλύτερος πονοκέφαλος για το Ρουχανί. Η οικονομία του Ιράν βρίσκεται, σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις, σε προεμφραγματική κατάσταση ακριβώς εξαιτίας των οικονομικών κυρώσεων. Αυτό το αντιλαμβάνονται όχι μόνο ο Πρόεδρος, αλλά και οι απλοί Ιρανοί πολίτες, που θεωρούν ότι στην οξεία αντιπαράθεση στο διεθνή στίβο είναι πιά καιρός να τεθεί τέρμα.

Γενικά ο Ρουχανί είναι πρόθυμος για συνομιλίες με τη Δύση. Και η Δύση δεν έχει άλλη επιλογή, από την υποστήριξη του διαφαινόμενου διαλόγου. Ωστόσο, πολλοί εμπειρογνώμονες πιστεύουν ότι, ουσιαστικά, η κατάσταση εξακολουθεί να παραμένει αναλλοίωτη. Στο θέμα αναφέρεται ο εμπειρογνώμονας στα προβλήματα Κεντρικής Ασίας και Μέσης Ανατολής Σεμιόν Μπαγκντασάροφ:

- Φυσικά, το Ιράν δεν θα εγκαταλείψει το πυρηνικό του πρόγραμμα. Θα το συνεχίσει. Αλλάζει μόνο η ρητορική. Ενώ ο Αχμαντινεζάντ ακολουθούσε πολύ σκληρή θέση, ο Ρουχανί καλεί σε κάποιες διαπραγματεύσεις. Στη Δύση αυτό το αντιλαμβάνονται πολύ καλά. Όμως η Ευρώπη δεν είναι πρόθυμη για όξυνση των σχέσεων με το Ιράν, πράγμα που μπορεί να οδηγήσει σε στρατιωτική σύγκρουση. Γι΄αυτό οι Ευρωπαίοι κάνουν ανάπαυλα και προσπαθούν να απαλύνουν την κατάσταση. Όμως το αποτέλεσμα δεν θα διαφέρει από το παρελθόν.

Πολλοί θεωρούν το Χασάν Ρουχανί μεταρρυθμιστή, παρόλο που είναι δύσκολο να τον ονομάσει κανείς φιλελεύθερο. Έτσι κι΄αλλιώς τον υποστηρίζουν οι μετριοπαθείς συντηρητικοί, οι οποίοι βλέπουν στο νέο Πρόεδρο ελπίδα για τη σωτηρία του καθεστώτος από την περαιτέρω μείωση του κύρους εξαιτίας των οικονομικών και εξωτερικών πολιτικών προβλημάτων. Στο θέμα αναφέρεται ο αρχισυντάκτης της πύλης Terra America Μπορίς Μεζούεφ:

- Το πρόβλημα εδώ συνίσταται όχι στο αν ο Ρουχανί διαθέτει πραγματική εξουσία. Ποτέ δεν θα γινόταν Πρόεδρος, αν η θεοκρατική ηγεσία του Ιράν έβλεπε με σκεπτικισμό την υποψηφιότητά του. Και αν ο Ρουχανί τελικά κατέλαβε τον προεδρικό θώκο, αυτό σημαίνει ότι το καθεστώς είναι πρόθυμο να κάνει πιο ήπια τη θέση του στο πυρηνικό πρόγραμμα. Η άποψη του Ρουχανί αντικατοπτρίζει τις διαθέσεις μέσα στην κυβερνούσα αφρόκρεμα του Ιράν. Επι πλέον, η εκλογή του Ρουχανί ουσιαστικά συνεχίζει τη γραμμή των Ηνωμένων Πολιτειών για πολιτικό διάλογο με το Ιράν, που άρχισε να διαφαίνεται πριν ένα χρόνο. Όμως αυτό αποτελεί επιθυμία εξεύρεσης συμβιβασμού.

Βέβαια, είναι απίθανο να αλλάξει η Δύση την πραγματική της στάση προς το ιρανικό καθεστώς. Με το Ρουχανί ή χωρίς αυτόν το Ιράν παραμένει θεοκρατικό κράτος, που απέχει πολύ από τα πρότυπα της ευρωατλαντικής δημοκρατίας.

 

* Η άποψη της Σύνταξης μπορεί να μη συμπίπτει με την άποψη του/της αρθρογράφου.