Η ταχύτητα περιστροφής ενδιαφέρει τους αστροφυσικούς όχι απλώς από περιέργεια: οι ιδιότητες των μαύρων τρυπών μπορούν να αποκαλύψουν πολλά σχετικά με το πως δημιουργήθηκαν οι ίδιοι οι γαλαξίες. Όμως προς το παρόν παραμείνει ακατανόητο με ποιο τρόπο επιτεύχθηκε η περιστροφή αυτού του δημιουργήματος.

Ο στόχος των συγγραφέων του δημοσιευμένου στο τελευταίο τεύχος του περιοδικού Φύση άρθρου μπορεί να περιγραφεί ως εξής. Είναι γνωστό ότι στο κέντρο του γαλαξία με την ονομασία NGC 1365 βρίσκεται μια υπερμεγέθης μαύρη τρύπα με μάζα περίπου 2 εκατομμύρια ηλιακές μάζες. Αυτή η τρύπα περιβάλλεται από ένα δίσκο από περιστρεφόμενη γύρω από μια μαύρη τρύπα ύλη, η οποία, τελικά, πέφτει στη μαύρη τρύπα υπό την επίδραση της βαρύτητάς της. Μάλιστα η ύλη αυτή επιταχύνεται και αρχίζει να εκπέμπει ακτίνες-Χ ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας. Ακριβώς από τις ιδιομορφίες αυτής της ακτινοβολίας μπορεί να κρίνει κανείς για τις ιδιότητες της ίδιας της μαύρης τρύπας.

Για παράδειγμα, βάσει των χαρακτηριστικών του φάσματος ακτινοβολίας, που εκπέμπεται από ένα πυρακτωμένο σίδηρο, μπορεί να κριθεί πόσο γρήγορα περιστρέφεται η κεντρική μαύρη τρύπα. Προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι τα χαρακτηριστικά της εκπεμπόμενης από την NGC 1365 ακτινοβολίας αντιστοιχεί σε ένα πρότυπο, στο οποίο η μαύρη τρύπα περιστρέφεται με τη μέγιστη ταχύτητα.

Ωστόσο τα ίδια στοιχεία εξηγούσε εξίσου καλά και το άλλο πρότυπο, στο οποίο για τα χαρακτηριστικά του φάσματος ενός πυρακτωμένου σιδήρου είναι υπεύθυνη όχι η περιστροφή, αλλά τα νέφη αερίου κοντά στον δίσκο, τα οποία απορροφούν τις ακτίνες-Χ. Για να ληφθεί ως ορθό το πρώτο ή το δεύτερο πρότυπο, χρειάζονταν πρόσθετες αποδείξεις.

Λοιπόν, φαίνεται ότι αυτές οι αποδείξεις έχουν ληφθεί.

Στις 25 με 27 Ιουλίου τον γαλαξία NGC 1365 παρατηρούσαν παράλληλα δυο διαστημικά παρατηρητήρια: το ευρωπαϊκό XMM-Newton και το αμερικανικό NuSTAR. Τα ληφθέντα στοιχεία μετά συγκρίνονταν με τις προβλέψεις αυτών των δυο προτύπων. Ως αποτέλεσμα έγινε κατανοητό ότι τα εξηγεί το πρότυπο με την ταχεία περιστροφή της μαύρης τρύπας.

Λοιπόν, αυτό το πρόβλημα έχει επιλυθεί. Ωστόσο εξακολουθεί να παραμένει ακατανόητο κάτι άλλο – τι ακριβώς ανάγκασε τη μαύρη τρύπα να περιστρέφεται; Πιθανόν, απάντηση θα βρεθεί και γι΄αυτή την ερώτηση. Ποιο είναι το κύριο νόημα της διεξαχθείσας έρευνας; Θα μπορούσε να πει κανείς, μόνο ένα από τα πολλά αινίγματα έχει λυθεί, όμως είναι ενδιαφέρων ο τρόπος, με τον οποίο έγινε δυνατή η εξάλειψη αυτού του ερωτήματος. Το τηλεσκόπιο XMM-Newton βρίσκεται σε τροχιά από το 1999, το NuSTAR εκτοξεύθηκε πριν λιγότερο από ένα έτος. Αυτό δεν αντικαθιστά, όμως συμπληρώνει το πρώτο, καθώς επίσης αποτελεί μια «γέφυρα» για τα επόμενα σχέδια.