Ο εμπειρογνώμονας του ρωσικού Ινστιτούτου Χωρών της Λατινικής Αμερικής Μπορίς Μαρτίνοφ θεωρεί ότι η προσφορά του Τσάβες στην «αριστεροποίηση» της ηπείρου είναι δύσκολο να μεγαλοποιηθεί.

- Αυτή η «αριστερή στροφή» ξεκινά ακριβώς με την άνοδο στην εξουσία του Ούγκο Τσάβες το 1998. Στην «αριστερή στροφή» άρχισαν να προσχωρούν και άλλες χώρες. Το γεγονός αυτό συνέπεσε χρονικά με την απογοήτευση των Λατινοαμερικανών από εκείνες τις νεοφιλελεύθερες συνταγές που έπαιρναν σε αφθονία στις αρχές της δεκαετίας του ‘90. Η τήρηση αυτών των συνταγών οδήγησε στην αποτυχία στην οικονομία και στην κοινωνική ένταση. Σ΄αυτό το φόντο η εμφάνιση μιας συγκεκριμένης εναλλακτικής λύσης στα νεοφιλελεύθερα σχήματα φαινόταν αρκετά φυσική.

Θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο σοσιαλισμός του Τσάβες δεν ήταν καθόλου αντίγραφο του σοβιετικού μοντέλου του σοσιαλισμού. Ο Ούγκο Τσάβες θεωρούσε τον εαυτό του μαθητή και συνεχιστή του Κουβανού ηγέτη Φιντέλ Κάστρο και θαύμαζε το πολυετή επαναστατικό του κατόρθωμα. Ακριβώς για αυτό τον λόγο επαναλάμβανε συχνά τα λόγια του Κάστρο: «Τσάβες, να μην οικοδομάς τη δεύτερη Κούβα, να οικοδομήσεις την πρώτη Βενεζουέλα».

Στη συνέχεια ο Μπορίς Μαρτίνοφ είπε:

- Με τον όρο «σοσιαλισμός» εννοούν διάφορα πράγματα. Ο σοσιαλισμός στη Σουηδία, ο σοσιαλισμός στη Βενεζουέλα και ο σοσιαλισμός στην Κούβα είναι εντελώς διαφορετικά πράγματα, χωρίς να μιλάω για τον σοβιετικό σοσιαλισμό. Ο σοσιαλισμός, που οικοδομούσε ο Τσάβες ήταν σε μεγάλο βαθμό εμπειρικός. Δεν στηριζόταν σε καμιά προδεδομένη θεωρία (π.χ. μαρξιστική), στην οποία θα προσαρμοζόταν η πραγματική ζωή. Ο Τσάβες βάδιζε από τη ζωή προς τη θεωρία, προσπαθώντας να την δημιουργήσει, βασιζόμενος στην πραγματικότητα της Βενεζουέλας. Τέτοιος σοσιαλισμός είχε πιο υγιή χαρακτήρα.

Οι εμπειρογνώμονες πιστεύουν ότι με το θάνατο του Τσάβες, μάλλον θα τελειώσει η περίοδος της ακμής του λατινοαμερικάνικου σοσιαλισμού. Το μόνο ερώτημα που τίθεται εδώ, είναι ο ρυθμός. Η ουσία ενός άλλου προβλήματος συνίσταται στο ότι δεν φαίνεται πολιτικός που θα μπορούσε να σηκώσει και να κρατήσει το λάβαρο της επανάστασης, το οποίο έπεσε από τα χέρια του Τσάβες.

Εξάλλου, διαδίδεται μία αρκετά σταθερή γνώμη ότι οι περαιτέρω εξελίξεις στη Λατινική Αμερική, εξαρτώνται εν μέρει από την Αβάνα. Η Αβάνα, όπως είναι γνωστό, υποστηρίζει τον επίσημο διάδοχο του Τσάβες- τον αντιπρόεδρο Νίκολας Μαντούρο. Ωστόσο ο πολιτικός αυτός διαθέτει πολύ λιγότερες δυνατότητες άσκησης επίδρασης στις εξελίξεις, από εκείνες του αείμνηστου Προέδρου, - θεωρεί ο Μπόρις Μαρτίνοφ.

- Ο Τσάβες άφησε, φυσικά, μια πολύ ισχυρή κληρονομιά, αλλά δεν άφησε διάδοχο που θα μπορούσε έστω και να πλησιάσει τον Τσάβες ως προς τον βαθμό του χαρίσματος, της ενεργητικότητας και της αφοσίωσής του στα ιδανικά, που ο ίδιος έχει επιλέξει για τον εαυτό του. Προς το παρόν τέτοιος άνθρωπος δεν φαίνεται στον ορίζοντα. Ίσως βρισκόταν στη σκιά του γίγαντα, όπως μπορούμε να ονομάσουμε, βέβαια, τον Τσάβες. Μέχρι τώρα όμως, δεν ήταν ορατός.

Ένα μόνο πράγμα είναι σαφές - μετά τον Τσάβες η Λατινική Αμερική δεν θα είναι πια ποτέ, όπως ήταν όταν ζούσε.