0Η Τουρκία διεκδικεί τώρα ρόλο κορυφαίου παίκτη σε ολόκληρη την περιφέρεια της Μέσης Ανατολής, ακόμη και το ρόλο του ηγέτη του μουσουλμανικού κόσμου.

 

Η ενεργειακή παράμετρος έχει καταστεί σταθερός κομβικός άξονας των ρωσοτουρκικών σχέσεων. Αυτό εξήγησε στη «Φωνή της Ρωσίας» ο ειδικός σε θέματα Μέσης Ανατολής Σεργκέι Ντεμιντένκο:

Τώρα οι σχέσεις μεταξύ των χωρών μας αναπτύσσονται σχετικά καλά. Φυσικά πρώτα απ’ όλα η βασική διάσταση εδώ είναι η οικονομική και η ενεργειακή. Η Τουρκία ενδιαφέρεται για πρόσθετες πηγές ενέργειας και εξαιτίας αυτού οι σχέσεις μας αναπτύσσονται εξαιρετικά θετικά προς αυτήν την κατεύθυνση.

Το πολιτικό τοπίο της επίσκεψης του Ρώσου προέδρου δεν είναι εντελώς ευνοϊκό, καθώς σκιάζεται από την κρίση στη Συρία και τα σχέδια εγκατάστασης στην Τουρκία αμερικανικών αντιαεροπορικών συστημάτων Patriot. O Eρντογάν είναι ένας από τους πλέον πεπεισμένους υποστηρικτές τής ενεργού στρατιωτικής εμπλοκής στη συριακή κρίση. Ο ίδιος τάσσεται με την πλευρά της αντιπολίτευσης στο καθεστώς του Μπασάρ Άσαντ, ενώ το Κρεμλίνο είναι κατηγορηματικά αντίθετο σε αυτήν. Στα μέσα Οκτωβρίου Μόσχα και Άγκυρα παραλίγο μάλιστα να φιλονικήσουν. Η Τουρκία στις 12 Οκτωβρίου υποχρέωσε σε προσγείωση ένα συριακό αεροπλάνο, που εκτελούσε το δρομολόγιο Μόσχα – Δαμασκός και κατάσχεσε ένα ρωσικό, δήθεν στρατιωτικό φορτίο.

Όμως παρ’ όλες τις προγνώσεις, μετά το περιστατικό με αυτό το αεροπλάνο, δεν σημειώθηκε καυγάς μεταξύ των δύο γειτόνων. Μόσχα και Άγκυρα ήδη έχουν συνηθίσει πολύ επιδέξια να ξεχωρίζουν στις στρατηγικές τους σχέσεις την πολιτική από την οικονομία. Και οι δύο πλευρές κατανοούν πολύ καλά ότι η Συρία σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να έχει το ίδιο βάρος ή να αποτελέσει εναλλακτική κατεύθυνση έναντι των στενών τουρκορωσικών επιχειρηματικών και εμπορικών σχέσεων.

Πούτιν και Ερντογάν συναντήθηκαν τελευταία φορά την περασμένη χρονιά. Η Μόσχα επιβεβαίωσε για άλλη μια φορά τη γραμμή της στρατηγικής συνεργασίας με την Τουρκία, λέει ο Ρώσος πολιτικός επιστήμονας Στανισλάφ Ταράσοφ:

Οι δύο πλευρές τότε υπογράμμισαν τον στρατηγικό χαρακτήρα των σχέσεων. Επεσήμαναν την αύξηση του όγκου των εμπορικών ανταλλαγών έως τα 35 δισεκατομμύρια δολάρια, αλλά και εξέφρασαν την πρόθεση να τον αναβαθμίσουν έως τα 100-150 δισεκατομμύρια ετησίως. Γι’ αυτό και κατά τη διάρκεια των συναντήσεων στην Κωνσταντινούπολη η έμφαση δόθηκε κυρίως στα ζητήματα της ενέργειας και της εμπορικής-οικονομικής συνεργασίας. Πολύ περισσότερο, που με τη συμμετοχή της Τουρκίας έγινε δυνατό να ολοκληρωθεί επιτυχώς η διαπραγματευτική διαδικασία και να ανακηρυχθεί η έναρξη της κατασκευής του αγωγού φυσικού αερίου «Νότιο Ρεύμα» (SouthStream).

Ρωσία και Τουρκία συνδέονται με πολύ σοβαρά ενεργειακά σχέδια. Ο Βλαντίμιρ Πούτιν ειδικότερα θα συζητήσει με τον Τούρκο ομόλογό του την κατασκευή στην Τουρκία ατομικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Όλα τα ρωσοτουρκικά ενεργειακά σχέδια είναι υπολογισμένα για μακροπρόθεσμο χρονικό διάστημα. Και οι δύο πλευρές κατανοούν ότι θα είναι σε θέση να τα υλοποιήσεουν μόνο σε περίπτωση διατήρησης της σταθερότητας στην ευρύτερη περιοχή.

Ακριβώς την παραμονή της επίσκεψης, σήμερα Κυριακή 2 Δεκεμβρίου ο ρωσικός όμιλος GAZ και η τουρκική Mersa Otomotiv ξεκίνησαν την παραγωγή οχημάτων εμπορικής χρήσης μάρκας GAZ στην Τουρκία.

Αντρέι Φεντιάσιν, Αλεξέι Λιάχοφ