Στη διάθεση των απλών πολιτών ασκεί επίδραση το αρνητικό πληροφοριακό περιβάλλον από την Ευρώπη και τις ΗΠΑ και η όχι και πολύ καλή κατάσταση των πραγμάτων στην εθνική οικονομία.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Romir, το 56% των πολιτών μας θεωρεί ότι στη Ρωσία θα υπάρξει δεύτερο κύμα κρίσης, ενώ την αντίθετη άποψη υποστηρίζει μόνο το 13%. Παρά την απαισιοδοξία που κυριαρχεί, ο αριθμός των Ρώσων που φοβούνται την κρίση μειώνεται.

Ερωτήσαμε εμπειρογνώμονες να μας πουν, αν υπάρχουν στη χώρα προϋποθέσεις για νέα κρίση και να αναφέρουν τις ενδείξεις των επερχόμενων οικονομικών αναταραχών. Οι περισσότεροι από τους ερωτηθέντες δεν βλέπουν λόγους για ανησυχία. Στο θέμα αναφέρεται ο Α΄ Υποδιευθυντής του Ινστιτούτου Οικονομίας της Ρωσικής Ακαδημίας Επιστημών Ντμίτρι Σορόκιν:

- Όσον αφορά τις εσωτερικές προϋποθέσεις για μια οξεία φάση κρίσης, στη χώρα μας τέτοιες προϋποθέσεις δεν παρατηρούνται. Είναι δυνατά τα λεγόμενα εξωτερικά σοκ, τα οποία μπορούν να μας επηρεάσουν. Αυτό οφείλεται στην εξάρτησή μας από τις πρώτες ύλες. Όμως επί του παρόντος έχουμε χρηματικούς πόρους – εννοώ τα αποθεματικά ταμεία, τα οποία μας επιτρέπουν να περάσουμε σχετικά ανώδυνα το δεύτερο κύμα κρίσης.

Μια σειρά παρατηρητές θεωρούν ότι τα πράγματα στον κόσμο δεν είναι και τόσο άσχημα, όσο μπορεί να φαίνεται. Ο Ντμίτρι Σορόκιν επισημαίνει ότι ούτε σοβαρά κέντρα ανάλυσης, ούτε ακαδημαϊκά ινστιτούτα δεν προβλέπουν επανάληψη της κατάρρευσης, η οποία συνέβηκε στην περίοδο 2008-2009. Η πιό σίγουρη ένδειξη του πλησιάσματος της κρίσης κατα την άποψη των εμπειρογνωμόνων είναι η απότομη σημαντική αύξηση των επιτοκίων για τα δάνεια. Όμως ακριβώς αυτό, με εξαίρεση ορισμένες χώρες, δεν συμβαίνει.

Οι περισσότεροι από τους μετέχοντες στην έρευνα του Romir βλέπουν εκδήλωση της κρίσης στην αύξηση των τιμών και τη μείωση του βιοτικού επιπέδου. Οι δε οικονομολόγοι προτείνουν να θεωρείται κρίση η εξασθένιση της οικονομίας, δηλαδή η μείωση του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος (ΑΕΠ). Στο θέμα αναφέρεται ο πολιτολόγος Μιχαήλ Ρέμιζοφ:

- Στη σύγχρονη κοινωνία κρίση θεωρείται η ίδια η ανυπαρξία σταθερής οικονομικής ανάπτυξης. Η παγκόσμια οικονομία σήμερα βρίσκεται σε φάση ύφεσης, πράγμα που προς το παρόν αντισταθμίζεται από την ανάπτυξη της οικονομίας τσηςκν και ορισμένων άλλων αναπτυσσόμενων χωρών, όμως είναι πολύ λίγοι οι βάσιμοι λόγοι για αισιοδοξία.

Η ρωσική οικονομία αναπτύσσεται, όμως η ανάπτυξη αυτή είναι υπερβολικά βραδεία. Και απειλεί να περάσει σε ύφεση, αν δεν πραγματοποιηθούν διαρθρωτικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις.

 

Βλαντ Γκρινκέβιτς