Κεντρικό ζήτημα της προεκλογικής εκστρατείας στην Αθήνα έγινε η σχέση των πολιτικών κομμάτων ως προς τη συμμετοχή της χώρας στην ευρωζώνη και την εκπλήρωση των όρων, με τους οποίους παραχωρήθηκε η οικονομική βοήθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΔΝΤ. Να υπενθυμίσουμε ότι σε αντάλλαγμα για τη διαγραφή μέρους των χρεών και τη χορήγηση νέων δανείων, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι απαιτούν από τους Έλληνες να σφίξουν δυνατά τις ζώνες, να μειώσουν τους μισθούς του δημόσιου τομέα, τις κοινωνικές παροχές κλπ. Αυτό δεν αρέσει καθόλου στους Έλληνες.

Οι θέσεις των συντηρητικών της «Νέας Δημοκρατίας» και των σοσιαλιστών του ΠΑΣΟΚ εξασθένισαν ακριβώς γιατί έδωσαν στους Ευρωπαίους αξιωματούχους γραπτές διαβεβαιώσεις ότι θα συνεχίσουν την πολιτική των μεταρρυθμίσεων και της αυστηρής δημοσιονομικής λιτότητας.

Οι ντόπιοι κομμουνιστές και οι υπερεθνικιστές προτείνουν να λυθούν όλα τα προβλήματα με απόρριψη του ευρώ και έξοδο της χώρας από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η θέση τους δεν είναι πολύ ισχυρή. Πολλοί κατανοούν ότι η ελληνική οικονομία δεν έχει ατμομηχανές ανάπτυξης και χωρίς τη βοήθεια της ΕΕ δεν θα βγει από την κρίση. Επίσης οι Έλληνες αντιλαμβάνονται ότι οφείλουν την ευημερία τους στις επιδοτήσεις και τις φθηνές πιστώσεις, η πρόσβαση στις οποίες άνοιξε με την ένταξη της χώρας στην ευρωζώνη. Το κατά κεφαλήν ΑΕΠ στην Ελλάδα λίγο πριν τη χρεοκοπία είναι μόλιες κατά ένα τέταρτο χαμηλότερο, σε σχέση με την επιτυχημένη Γερμανία. Ποιος θα δεχθεί να χάσει κάτι τέτοιο!

Τη μεγαλύτερη υποστήριξη απολαμβάνει το πρόγραμμα του Συνασπισμού των ριζοσπαστικών αριστερών δυνάμεων ΣΥΡΙΖΑ, το οποίο είναι υπέρ της ζώνης του ευρώ, αλλά κατά τις εκπλήρωσης των απαιτήσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πώς είναι αυτό δυνατόν; Πολύ απλά, οι ηγέτες του ΣΥΡΙΖΑ δηλώνουν ότι η χρεοκοπία της Ελλάδας απειλεί με κατάρρευση το ευρώ και οικονομική καταστροφή ολόκληρης της ζώνης του ευρώ. Μετά την Ελλάδα θα καταρρεύσουν η Ισπανία, η Πορτογαλία κλπ.

Για να αποφευχθεί αυτό, η ΕΕ θα πρέπει είτε να σώσει τους Έλληνες πάση θυσία, είτε να απομακρύνει τη χώρα από την ευρωζώνη. Ωστόσο οι δημιουργοί της ΕΕ και της ζώνης του ευρώ δεν έχουν προβλέψει μηχανισμούς εξόδου από αυτές τις δομές.

Ως εκ τούτου ο ηγέτης του ΣΥΡΙΖΑ Αλέξης Τσίπρας ήδη επί έξι μήνες εκβιάζει την ηγεσία της ΕΕ με πιθανή έξοδο ή χρεοκοπία της Ελλάδας. Αλλά αυτό το παιχνίδι είναι στα όρια του φάουλ. Σε περίπτωση που επέλθει χρεοκοπία της χώρας ή έξοδός της από την ευρωζώνη, οι συνέπειες για την Αθήνα θα είναι πολύ πιο καταστροφικές, από ό, τι για τους βασικούς χορηγούς της ΕΕ, τη Γερμανία ή τη Γαλλία.

Επομένως δεν αποκλείεται ότι σε περίπτωση νίκης στις εκλογές οι ηγέτες του ΣΥΡΙΖΑ να αναγκαστούν να παραβούν τις προεκλογικές τους υποσχέσεις και να αρχίσουν να τηρούν τις απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ωστόσο, υπάρχει και μια άλλη αντίληψη: η εκπλήρωση των απαιτήσεων και οι νέες δόσεις δεν θα θεραπεύσουν την ελληνική οικονομία παρά μόνο προς το παρόν θα «παγώσουν» τα προβλήματα. Και αυτό το γεγονός μπορεί εκ νέου να αφυπνίσει την «οργή της πλατείας». Δεν αποκλείεται ότι ο φόβος της κοινωνικής αναταραχής θα αναγκάσει τους συντηρητικούς και τους σοσιαλιστές σε περίπτωση που έρθουν στην εξουσία να μιλήσουν για αναθεώρηση των όρων της βοήθειας από την ΕΕ και το ΔΝΤ.

Η πλήρης αβεβαιότητα δημιουργεί για τις Βρυξέλλες και τα κορυφαία κράτη της ΕΕ ένα πρόσθετο κίνητρο να επεξεργαστούν επιτέλους μηχανισμούς σχετικά ανώδυνης διαγραφής από την ευρωζώνη των μελών, που δεν τα καταφέρνουν.

Βλαντ Γκρινκέβιτς