Η πρακτική αυτή, που χρησιμοποιείται πλέον και στη Ρωσία, εμφανίστηκε σχετικά πρόσφατα. Σε συνεργασία με το θύμα των αξιόποινων πράξεων χρησιμοποιούνται όχι μόνο μέθοδοι, που αναπτύχθηκαν από τη δυτική δικαιοσύνη, αλλά και η παραδοσιακή εμπειρία των αυτόχθονων πληθυσμών του Βορείου Καυκάσου, του ακρώτατου Βορρά και ορισμένων περιοχών της Λατινικής Αμερικής.

"Οι πρακτικές της συμφιλίωσης έχουν από καιρό θέση στη διάρθρωση των οργάνων της αποκατάστασης της δικαιοσύνης. Για παράδειγμα χρησιμοποιείται ευρέως στις ΗΠΑ και την Ευρώπη η πρακτική των λεγόμενων "κύκλων συμφιλίωσης", που είναι δανεισμένη από τους Ινδιάνους της Αμερικής", σημειώνει η εκπρόσωπος του Ρωσικού Κοινωνικού Κέντρου "Δικαστική-νομοθετική μεταρρύθμιση", ειδικός σε θέματα Μεξικού Ελβίνα Γεροφέεβα.

Μεταρρυθμίζοντας το δικαστικό σύστημα οι Ρώσοι νομοθέτες αποδίδουν ιδιαίτερη προσοχή στην εμπειρία της αξιοποίησης των παραδοσιακών μεθόδων συμφιλίωσης, ειδικότερα εκείνων, που υπάρχουν στη Ρωσία μεταξύ των λαών του Βορείου Καυκάσου. Τώρα πλέον ευρέως μελετάται η εμπειρία της συμφιλίωσης των Ινδιάνων της Αμερικής. Η Ελβίνα Γεροφέεβα σημειώνει ότι αυτή η επιλογή ήταν κάθε άλλο παρά τυχαία.

Για παράδειγμα η παρατεταμένη εμφύλια σύρραξη στη Γουατεμάλα, η οποία έληξε μόλις το 1996, αντικατοπτρίστηκε στη νομολογία του γηγενούς πληθυσμού της χώρας. Κατά τη διάρκεια της ένοπλης σύγκρουσης, σύμφωνα με στοιχεία των ειδικών σκοτώθηκαν πάνω από 200 χιλιάδες άνθρωποι, το μεγαλύτερο μέρος των οποίων (83%) ήταν εκπρόσωποι διαφόρων κοινοτήτων των Μάγια. Παρ' όλ' αυτά τώρα είναι ακριβώς οι εκπρόσωποι του γηγενούς πληθυσμού που αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες για τη σταθεροποίηση και τη συμφιλίωση στη χώρα, αρνούμενοι τα βίαια μέτρα επίλυσης των διαφορών που προκύπτουν. Ειδικότερα οι Ινδιάνοι της Γουατεμάλας έχουν προτείνει να προσαρμοστεί το νομικό σύστημα των κοινοτήτων των Μάγια στην ισχύουσα νομοθεσία.

Στη Ρωσία η αποκαταστατική δικαιοσύνη γίνεται όλο και πιο διαδεδομένη. Όπως σημειώνουν στο Κέντρο "Δικαστικής-νομοθετικής μεταρρύθμισης", από το 2000 σε πολλές πόλεις της Ρωσίας δημιουργούνται δραστήρια υπηρεσίες συμφιλίωσης στο επίπεδο του σχολείου. Σήμερα υπάρχουν αντίστοιχες περίπου 500 σε όλη τη χώρα. Η ύπαρξή τους είναι ένα μέσο πρόληψης της παραβατικότητας των εφήβων όχι μόνο για τα σχολεία, αλλά και για τις δημοτικές υπηρεσίες.

Αλεξάντρ Σινκαρένκο