H γυναίκα-διευθυντής δεν είναι πια ανοησία, αλλά μια παγκόσμια τάση. Κάθε χρόνος που περνά όλο και περισσότερες εκπρόσωποι του ωραίου φύλου καταλαμβάνουν κορυφαίες θέσεις όχι μόνο στις επιχειρήσεις, αλλά και στην πολιτική. Στη Ρωσία μάλιστα κάθε τρίτο αφεντικό φοράει φούστα. Ωστόσο και αυτό δεν είναι αρκετό. «Στη Ρωσία υπάρχουν λίγες γυναίκες, οι οποίες κατέχουν υψηλά αξιώματα στις κρατικές υπηρεσίες», δήλωσε ο πρόεδρος Ντμίτρι Μεντβέντεφ. Έτσι, σύμφωνα με την έρευνα της εταιρείας αξιολογήσεων-συμβούλων PwC, το 2011 οι κυρίες κατέλαβαν το 21% των νέων θέσεων εργασίας ως γενικών διευθυντών και το 60% των οικονομικών διευθυντών. Ενώ επικεφαλής Λογιστηρίου, διευθυντής προσωπικού και διευθυντής μάρκετινγκ περισσότερο από μια δεκαετία θεωρούνται αποκλειστικά γυναικεία επαγγέλματα.

Το θέμα είναι ότι ο θεσμός της οικογένειας στην κοινωνία σταδιακά υποχωρεί σε δεύτερο πλάνο, είναι πεπεισμένη η γενική διευθύντρια του πρακτορείου στελεχών «Αvis» Μαρία Kόλντισεβα:

«Ο θεσμός του γάμου και της οικογένειας υποχώρησε σε δεύτερο πλάνο. Εάν παλαιότερα η γυναίκα ήταν επιτυχημένη ως μητέρα και σύζυγος, τώρα, που οι αξίες του γάμου υποχωρούν, χρειάζεται κάπου να καταξιωθεί. Και όλο και περισσότερες γυναίκες μετακινούνται στις επιχειρήσεις, όπου φυσικά θέλουν να αναλάβουν όχι τον τελευταίο ρόλο».

Την ίδια στιγμή οι Ρωσίδες διευθύντριες είναι κατά κανόνα επίσης και σύζυγοι, που αγαπούν και στοργικές μητέρες, που δεν χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες οικιακής βοηθού. Είναι αυτός ακριβώς ο ρωσικός χαρακτήρας, για τον οποίον δημιουργήθηκαν οι θρύλοι: και το άλογο, που τρέχει θα σταματήσει και στη φλεγόμενη καλύβα θα μπει. Η δύναμη είναι εγκατεστημένη σε γενετικό επίπεδο και ενεργοποιείται σε ακραίες συνθήκες. Έτσι στη σύγχρονη Ρωσία τεράστιος αριθμός γυναικών βρέθηκαν στο πηδάλιο τη δύσκολη δεκαετία του ’90, υπενθυμίζει η ανεξάρτητη εμπειρογνώμονας για θέματα προσωπικού Γιούλια Γιανόφσκαγια:

«Οι ρίζες της ανάπτυξης στη γυναικεία διευθυντική δραστηριότητα βρίσκονται στην στην αρχή της περεστρόικα.  Τότε επήλθε το ψυχολογικό σημείο καμπής: οι άνθρωποι, που ζούσαν στη Σοβιετική Ένωση, ήταν εντελώς απροετοίμαστοι για τις νέες συνθήκες. Η γυναίκα κατάλαβε ότι ο ρόλος του φύλακα της οικογένειας απαιτεί δραστηριότητα. Οι άνδρες, που έχασαν τις δουλειές τους, «έσπαγαν»: άλλος άρχιζε να πίνει, άλλος εντελώς χανόταν, ενώ οι γυναίκες ήταν αναγκασμένες λόγω της μεγαλύτερης ευελιξίας τους να αναλάβουν έναν ρόλο όχι ελκυστικό. Θα ήθελαν ευχαρίστως να είναι δεύτερες, αλλά ήταν αναγκαίο να αναλάβουν την πλήρη ευθύνη. Τότε πάρα πολλές φωτεινές, υπέροχε γυναίκες-οργανωτές βρέθηκαν στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες εν συνεχεία αυξήθηκαν».

Παρά τις πολλές επιτυχίες στον ανθρωπιστικό τομέα, οι γυναίκες θεωρούνται όπως και πριν το ασθενές φύλο. Ωστόσο και αυτό το στερεότυπο σύντομα θα γκρεμιστεί. Το όμορφο μισό της ανθρωπότητας κατακτά με ζέση και τα τυπικά αρσενικά επαγγέλματα, σημειώνει η Μαρία Κόλντισεβα:

«Εκεί όπου χρειάζεται ευσυνειδησία, ακρίβεια, προσεκτικές κινήσεις, πράγματα στα οποία η γυναίκα από τη φύση της ανταποκρίνεται καλύτερα, εκεί, κατά κανόνα, βρίσκει τον εαυτό της. Υπάρχουν αναμφίβολα και τεχνικά επαγγέλματα, στα οποία οι γυναίκες τώρα είναι απολύτως επιτυχημένες.  Όμως προς το παρόν πρόκειται μάλλον για την εξαίρεση από τον κανόνα. Φυσικά όταν σε ένα αμιγώς ανδρικό περιβάλλον εργασίας έρχεται μια γυναίκα, που διεκδικεί το ίδιο καθεστώς, αυτό προκαλεί τουλάχιστον έκπληξη και έλλειψη κατανόησης εκ μέρους του ανδρικού πληθυσμού. Αλλά η γυναίκα, εάν όντως είναι καλή στο είδος της, αρκετά γρήγορα γίνεται αποδεκτή από εκείνο το περιβάλλον, στο οποίο βρέθηκε».

Το βασικό προσόν της γυναίκας ως επικεφαλής είναι η ήπια μέθοδος διεύθυνσης. Είναι πιο προσεκτικές προς το προσωπικό, πιο υπεύθυνες και εργατικές. Το αμερικανικό εβδομαδιαίο περιοδικό Newsweek δημοσίευσε χθες λίστα των 150 γυναικών του κόσμου με τη μεγαλύτερη επιρροή, μεταξύ των οποίων υπάρχουν και Ρωσίδες. Πρόκειται για την ακτιβίστρια των ανθρωπίνων δικαιωμάτων Σβετλάνα Γκανούσκινα, τη δημοσιογράφο Μάσα Γκέσεν και τη ντίβα της όπερας Άννα Νετρέμπκο.

Αλεξάνδρα Ζαχάροβα, Γκριγκόρι Σαμπάνοφ