Κατεβάστε ηχητικό αρχείο - Download


Η έλλειψη σύγχρονων όπλων είναι ένα από τα κυριότερα προβλήματα του στρατού, όμως το παρατράβηγμα της επιδίωξης δημιουργίας νέου προηγμένου τεχνικού εξοπλισμού μπορεί να είναι εξίσου επικίνδυνο.

Οι νέες, μετά από μεγάλο διάλειμμα, προμήθειες τεχνικού εξοπλισμού για τις ένοπλες δυνάμεις της Ρωσίας χρειάζονται τόσο για τη στήριξη της αμυντικής ικανότητας της χώρας, όσο και για τη δραστηριοποίηση της ευρισκόμενης για πολύ καιρό σε κατάσταση παράλυσης εθνικής αμυντικής βιομηχανίας. Ωστόσο σε σημαντικό αριθμό περιπτώσεων ο στρατιωτικός εξοπλισμός που πρααδίδεται στο στρατό, είναι κατασκευασμένος στη βάση σοβιετικών τεχνολογιών, πράγμα που επιβάλλει περιορισμούς στις δυνατότητές του και στο δυναμικό εκσυγχρονισμού.

Σε μερικές περιπτώσεις αυτοί οι περιορισμοί γίνεται δυνατό σε σημαντικό βαθμό να αρθούν χάρη στο νέο εξοπλισμό, όπως συνέβηκε με το καταδιωκτικό Su-35 – τελευταίο σκάφος, που κατασκευάστηκε στη βάση του T-10S, γνωστού από το όνομα του βασικού σκάφους της σειράς Su – Su-27. Παρόλο που η πρώτη πτήση του T-10S πραγματοποιήθηκε πριν από 30 και πάνω χρόνια, το Su-35 είναι σύγχρονο μαχητικό αεροσκάφος, ικανό να εκτελεί όλες τις αποστολές.

Είναι αδύνατο να αναπτύσσονται χωρίς τέλος τα σοβιετικά πρότυπα, όμως εκπονώντας κατ΄ αρχήν νέο τεχνικό εξοπλισμό, η αμυντική βιομηχανία ρισκάρει να βρεθεί αντιμέτωπη με κατ΄ αρχήν διαφορετικά προβλήματα.

Για τη Ρωσία, όσο κι αν είναι παράξενο, η κατάσταση σε σημαντικό βαθμό είναι πιό εύκολη, γιατί η εθνική αμυντική βιομηχανία έχει θαυμάσιο παράδειγμα ξένου τεχνολογικού άλματος, επιτευγμάτων και λαθών – οι ΗΠΑ μετά το 1991 πόνταραν στην επίτευξη παγκόσμιας στρατιωτικο-τεχνικής υπεροχής και είχαν ορισμένες επιτυχίες, όμως δεν μπόρεσαν να πετύχουν εξ ολοκλήρου το στόχο τους.

Η πρώτη αιτία της αποτυχίας συνίσταται στο στη ριζική αλλαγή του χαρακτήρα των πολέμων, τους διεξήγαγαν οι Ηνωμένες Πολιτείες μετά το τέλος του «ψυχρού πολέμου». Όπως έδειξε η πράξη, η συντριβή των ενόπλων δυνάμεων και της υποδομής των χωρών του τρίτου κόσμου για την αμερικανική στρατιωτική μηχανή πρόβλημα δεν αποτελεί. Πρόβλημα έγινε η συγκράτηση της κατάστασης υπό έλεγχο μετά τη νίκη σε ένα εντυπωσιακό αστραπιαίο πόλεμο. Ο σύγχρονος εξοπλισμός και τα σύγχρονα όπλα απλοποίησε αυτό το στόχο, όμως το κύριο βάρος σε ένα τέτοιο πόλεμο εξακολουθεί να το σηκώνει ο οπλίτης του πεζικού με το τυφέκιο.

Η δεύτερη αιτία είναι το τεχνολογικό εμπόδιο – η βιομηχανία και η επιστήμη έφτασαν στο όριο των δυνατοτήτων του χημικού καυσίμου για τους κινητήρες εσωτερικές καύσης, τους στροβιλοαεριωθούμενους και πυραυλικούς κινητήρες, καθώς και των κατασκευαστικών υλικών.

Από το 1995 οι ΗΠΑ έκλεισαν 22 προγράμματα εκπόνησης νέου τεχνικού εξοπλισμού μόνο για τα χερσαία στρατεύματα, γιατί ήταν υπερβολικά δαπανηρά. Αυτά τα ανολοκλήρωτα προγράμματα κόστισαν πάνω από 30 δισεκ. δολάρια, για να μην αναφερθούμε και στα προγράμματα για την Πολεμική Αεροπορία και το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ, που έκλεισαν για τους ίδιους λόγους. Ένα από τα πιό δαπανηρά σχέδια που έκλεισαν ήταν το πρόγραμμα Future Combat Systems («Πολεμικά συστήματα του μέλλοντος»). Μπορούμε να θυμηθούμε και άλλα προγράμματα – το ελικόπτερο RAH-66 Comanche, το αεριωθούμενο σύστημα καταιγιστικού πυρός ATACMS BAT, την αυτοκινούμενη εγκατάσταση πυροβολικού Crusader και άλλα συστήματα, η αύξηση των τακτικών τεχνικών χαρακτηριστικών των οποίων δεν δικαίωσε την πέραν του αποδεκτού ορίου αύξηση του κόστους και την πολυετή διαδικασία εκπόνησης.

Η αιτία της αποτυχίας ήταν το υπερβολικά μεγάλο μέγεθος των έργων εκπόνησης. Όπως παραδέχτηκε ο πρώην υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ Ρόμπερτ Γκέιτς, «η προσπάθεια αντικατάστασης δια μιας των πάντων με απόλυτα καινούργια συστήματα τελειώνει με πολυδάπανη καταστροφή».

Τα προαναφερόμενα πρέπει να αποτελέσουν μάθημα για τη Ρωσία – η εκπόνηση θεμελιωδώς νέου τεχνικού εξοπλισμού είναι δικαιολογημένη σε ένα στενό πλαίσιο συνθηκών. Οι περιορισμένοι σε σύγκριση με τις ΗΠΑ χρηματικοί πόροι αναγκάζουν τη Ρωσία να είναι ακόμα πιό προσεκτική στις στρατιωτικές της δαπάνες.

Προς το παρόν η Ρωσία εφαρμόζει ισοσταθμισμένη πολιτική στον τομέα των νέων εκπονήσεων. Προγράμματα που προσανατολίζονται στο μέλλον δεν σχεδιάζονται, όλα τα εκπονούμενα συστήματα είναι ζωτικής σημασίας και απαραίτητα για το στρατό και δεν έχουν έμπρακτες «φθηνές» εναλλακτικές λύσεις. Αυτό έγινε δυνατό χάρη στην αύξηση του ρόλου των στρατιωτικών στο σύστημα κρατικής αμυντικής παραγγελίας και από το βαθμό διατήρησης της ισορροπίας μεταξύ των στρατιωτικών και της αμυντικής βιομηχανίας εξαρτούνται πολλά πράγματα, αν όχι όλα.